Sigorta ücreti neye göre değişir ?

Ese

Global Mod
Global Mod
Katılım
20 Kas 2023
Mesajlar
869
Puanları
0
Burada benim dikkat çekmek istediğim nokta şu: Kasko satın alırken asıl soru yalnızca “Ne kadar ödeyeceğim?” olmamalı. “Bir hasar yaşadığımda ne kadarını sigorta karşılayacak, ne kadarı benim bütçeme kalacak?” sorusu da aynı derecede önemli.

4. KONUT VE DASK SİGORTASI ÜCRETLERİ NEYE GÖRE DEĞİŞİR?

Ev sigortası söz konusu olduğunda birçok kişi ilk olarak evin bulunduğu şehre ve dairenin büyüklüğüne bakıyor. Oysa konutun yapı türü, binanın özellikleri, sigortalanan eşyaların değeri ve seçilen teminatlar da fiyat üzerinde etkili olabilir.

Öncelikle DASK ile konut sigortasının aynı şey olmadığını belirtelim. Zorunlu Deprem Sigortası, belirlenen şartlar ve limitler kapsamında deprem ve deprem kaynaklı bazı zararları güvence altına alır. Konut sigortası ise poliçeye göre yangın, hırsızlık, dahili su hasarı ve başka riskleri kapsayabilir. DASK yaptırmak, evdeki bütün eşyaların veya konutun karşılaşabileceği her türlü zararın sigortalandığı anlamına gelmez.

Doğal Afet Sigortaları Kurumunun (DASK) yayımladığı tarifeye göre zorunlu deprem sigortası primi; sigorta bedeli, deprem risk grubu ve yapı tarzı gibi unsurlara dayanır. Sigorta bedelinin hesaplanmasında konutun brüt yüzölçümü ile yapı türüne göre belirlenen metrekare maliyeti kullanılır. Kaynak: DASK, Tarife ve Primler. Tarife ve Primler

Somut bir örnek üzerinden ilerleyelim.

DASK'ın 1 Ekim 2026 itibarıyla yayımladığı örnek tabloda, 100 metrekarelik betonarme bir konut için esas alınan metrekare maliyeti 12.039 TL olarak gösteriliyor. Buna göre örnek sigorta bedeli şöyle hesaplanıyor:

100 m² × 12.039 TL = 1.203.900 TL

DASK'ın aynı tabloda verdiği risk gruplarına göre primler ise şöyle:

Risk grubu Örnek yıllık prim

I. grup 3.395 TL

II. grup 3.022 TL

III. grup 2.564 TL

IV. grup 2.408 TL

V. grup 1.806 TL

VI. grup 1.288 TL

VII. grup 879 TL

Kaynak: DASK, Tarife ve Primler. Tarife ve Primler

Bu tablo önemli bir gerçeği gösteriyor: Örnekteki konutun yüzölçümü ve yapı türü aynı tutulurken risk grubu değiştiğinde prim de değişiyor. Birinci gruptaki 3.395 TL ile yedinci gruptaki 879 TL arasındaki fark 2.516 TL. Birinci grubun primi, yedinci grubun priminin yaklaşık 3,86 katı.

Bu farkı doğrudan iki şehir arasındaki gerçek fiyat farkı olarak yorumlamamak gerekir. Tablo, farklı risk grupları için hazırlanmış tarifeyi gösteren bir örnektir; belirli iki adresin bütün özelliklerini karşılaştırmaz. Ayrıca DASK primleriyle konut sigortası fiyatlarını birbirine karıştırmamak gerekir.

Bir başka önemli ayrıntı da binanın yaşı ve özellikleridir. DASK'ın 31 Aralık 2025 tarihli tarife düzenlemesinde, inşaat ruhsatı 2000 yılından önce olan binalar için tarife fiyatına yüzde 10 artış; zemin üstü toplam kat sayısı üç veya daha az olan binalar için yüzde 10 indirim; sekiz ve üzeri katlı binalar için yüzde 10 artış öngörülüyor. Uygulanacak tutarlar poliçenin başlangıç tarihi itibarıyla geçerli tarifeye göre kontrol edilmelidir. Kaynak: DASK, Tarife. Tarife

Buradan çıkarılabilecek pratik sonuç şu: Ev alırken yalnızca satış fiyatını ve aidatı değil, sigorta kapsamını ve olası afet risklerini de değerlendirmek gerekiyor. Özellikle uzun yıllar kullanılacak bir konutta, düşük prim uğruna yetersiz teminatla yetinmek ileride ciddi bir maddi yük doğurabilir.

5. SAĞLIK SİGORTASI PRİMLERİNDE YAŞ VE TEMİNATIN ETKİSİ

Sağlık sigortalarında fiyatlandırma, diğer sigorta türlerinden farklı özellikler taşır. Yaş, sağlık hizmetlerinin maliyeti, poliçenin kapsamı, yıllık limitler, hastane ağı ve sigortalının ödediği katılım payı gibi unsurlar fiyat üzerinde etkili olabilir. Bununla birlikte, her şirketin değerlendirme yöntemi ve poliçe şartları aynı değildir.

Örneğin, iki kişi özel sağlık sigortası yaptırmak istiyor olsun. Birinci kişi yalnızca yatarak tedavi teminatını tercih ederken ikinci kişi ayakta tedavi, doktor muayeneleri, tahliller ve daha geniş hastane ağı içeren bir plan seçebilir. İkinci plan daha geniş hizmet sunduğu için daha yüksek primli olabilir.

Özel Sağlık Sigortaları Yönetmeliği'nde de poliçe planının teminat kapsamı, teminat limitleri ve sigorta şirketinin ödeme oranı veya sigortalının katılım payı gibi unsurları içermesi öngörülür. Bu nedenle iki sağlık sigortasını karşılaştırırken yalnızca fiyatı değil, hangi hizmetlerin ne ölçüde karşılandığını da değerlendirmek gerekir. Kaynak: Özel Sağlık Sigortaları Yönetmeliği. LEXPERA

Sağlık sigortasında özellikle dikkat edilmesi gereken üç konu vardır:

- Bekleme süreleri: Bazı teminatlardan yararlanmak için belirli bir sürenin geçmesi gerekebilir.

- İstisnalar ve mevcut hastalıklar: Poliçenin özel şartlarına göre bazı durumlar kapsam dışında tutulabilir veya farklı koşullara bağlanabilir.

- Yenileme koşulları: Gelecek yıllardaki primler ve teminatların devamı, sözleşme şartlarına ve ilgili düzenlemelere bağlıdır.

Burada insanın yalnızca hesap makinesiyle karar vermesi de yeterli değil. Sağlık sigortası, beklenmedik bir hastalıkta hangi hastaneye başvurulabileceğini, aile bütçesinin ne ölçüde korunacağını ve sağlık hizmetine erişim seçeneklerini etkileyebilir.

Özellikle çocuklu aileler, yaşlı yakınlarına destek olan kişiler veya sağlık harcamalarını önceden planlamak isteyenler açısından poliçenin sağladığı güvence, prim tutarından daha geniş bir anlam taşır. Ancak bu durum, herkese en kapsamlı ve en pahalı poliçeyi önerme gerekçesi değildir. Önemli olan gerçek ihtiyaçlara uygun kapsamı seçmektir.

6. ENFLASYON, YEDEK PARÇA VE İŞÇİLİK MALİYETLERİ SİGORTAYI NASIL ETKİLER?

Bir sigortanın yenileme döneminde pahalanması, her zaman sigortalının kişisel riskinin arttığı anlamına gelmez. Bazen aynı zararı karşılamak için gereken para yükselmiştir.

Örneğin, geçen yıl bir aracın onarımı için 50.000 TL yeterliyken bu yıl aynı tür onarım 75.000 TL tutuyorsa hasarın parasal maliyeti yüzde 50 artmış demektir. Bu tamamen açıklayıcı, varsayımsal bir örnektir; Türkiye'deki bütün araç onarım maliyetlerinin yüzde 50 arttığı anlamına gelmez.

Sigorta şirketleri gelecekte ödemeleri gerekebilecek tazminatları hesaplarken onarım ve hizmet maliyetlerini dikkate almak zorundadır. Hasar başına ödenen tutar yükselirse, hasar sıklığı değişmese bile toplam tazminat giderleri artabilir.

Basit bir hesap yapalım:

- Bir yılda 100 hasar meydana gelsin.

- Her hasarın ortalama maliyeti 20.000 TL olsun.

- Toplam hasar maliyeti 2.000.000 TL olur.

Aynı sayıda hasar gerçekleştiği hâlde ortalama maliyet 30.000 TL'ye çıkarsa toplam tutar 3.000.000 TL'ye yükselir. Hasar sayısı hiç değişmeden toplam maliyet yüzde 50 artmıştır.

Elbette gerçek sigorta primleri yalnızca bu hesapla belirlenmez. Vergiler, işletme giderleri, risk sermayesi, reasürans maliyetleri, rekabet ve ilgili mevzuat da fiyatlandırmada rol oynayabilir.

DASK örneğinde de benzer bir mekanizma görülüyor. Kurum, sigorta bedelinin hesaplanmasında kullanılan metrekare maliyetlerini yayımlıyor ve bunları güncelliyor. Böylece sigortalanan konutun hesaplanan bedeli değişebiliyor. Kaynak: DASK, Tarife ve Primler. Tarife ve Primler

Bu nedenle geçen yılki poliçeyi bu yılki poliçeyle karşılaştırırken yalnızca iki toplam tutara bakmak yerine, sigorta bedelinin, teminat limitlerinin ve kapsamın değişip değişmediğini de incelemek gerekir.

7. KADINLAR VE ERKEKLER SİGORTA SEÇERKEN NELERE ÖNEM VEREBİLİR?

Sigorta tercihleri konuşulurken kadınların daha duygusal, erkeklerin daha hesapçı olduğu yönünde genellemelerle karşılaşabiliyoruz. Oysa böyle bir ayrım herkes için geçerli değildir. İnsanların kararlarını cinsiyetlerinden çok yaşam koşulları, gelirleri, sorumlulukları, deneyimleri ve öncelikleri şekillendirebilir.
 
Üst